SRPSKI JEZIK IV/1-2. Studije srpske i slovenske, serija Ι, godina ΙV. Filološki fakultet u Beogradu (Katedra za srpski jezik) i Filozofski fakultet u Nikšiću (Katedra za srpski jezik), Beograd 1999.

 

Četvrti broj časopisa Srpski jezik posvećen je prof. dr Asimu Peci povodom pedesetogodišnjice naučnog rada. Broj zato otvaraju biografija i bibliografija profesora Pece.

I ovaj broj Srpskoj jezika izuzetno je bogat radovima. Pozivu da svoj rad objave u broju posvećenom našem istaknutom lingvisti u rubrici Rasprave i članci odazvali su se Pavle Ivić (Sudbina prednjonepčanih afrikata i konsonanta h u muslimanskim govorima Srbije i Crne Gore), Milka Ivić (O signalizovanju značenjske razlike de re / de dicto), Irena Grickat (Još o nekim kolebanjima u srpskom glagolskom sistemu), Novo Vuković (Stilistika teksta), Branislav Ostojić (Izvori i moć jezika Petra I Petrovića), I. A. Marfunina (Sintaksis istoričeskiй i sintaksis dialektnый), Radmilo Marojević (Neka pitanja kritike teksta Gorskog vijenca), Živojin Stanojčić (Iz jezika proze Miloša Crnjanskog), Radoje Simić (Pragmemika – jedna zapostavljena lingvistička disciplina), Miloš Kovačević (Metonimija i sinegdoha), Slavko Vukomanović (Reči i njihove odrednice u Vukovom drugom Srpskom rječniku), Božo Ćorić (Principi tvorbene analize strane leksike), Milorad Dešić (Gramatičke kategorije i akcenat u novijim rječnicima srpskog jezika), Barbara Kunzmann-Müller (Perzeptionsverben als Objekt der serbischen Lexikographie), Slobodan Remetić (Selo Divič i daljinska asimilacija vokala), Nedeljko Bogdanović (Govor sela Slovinja), Čedomir Stojmenović (Napomene o akcentu imenica u Službi i Žitiju Stefana Dečanskog), Radoslav J. Đurović (Mikrotoponimija Bijelog Brda i Trnavaca u Višegradskom Starom Vlahu), Drago Ćupić (Lična imena u djelu P. A. Rovinskog o Crnoj Gori), Biljana Sikimić (Koža deverska), Božinka Petronijević (Nomina agentis auf –i/-o im gegenwärtigen Deutsch), Milan Dragičević (O prozodijskim likovima nekih oblika glagola jesti u najzapadnijim srpskim govorima), Rajna Dragićević (Perspektivizacija prideva koji označavaju ljudske osobine), Milan Stakić (Pridevski sufiks -ski), Nikola Ramić (Stanje kontinuanata jata u govoru Srba donjeg Livanjskog polja), Durija Pojatić (Osnovna pitanja tvorbe riječi u ruskom i srpskom jeziku), Zorka Kašić (Jedan prilog rasvetljavanju deikse), Milosav Tešić (Glas f u azbukovačkim govorima), Nada Đokić (Upotreba oblika voici i voilà u francuskom jeziku i njihovih ekvivalenata u srpskom), Andreј Stoјаnovič (Mnogočlennye složnye v naučnom stile russkogo i serbskogo jazykov), Hasnija Muratagić-Tuna (Nešto o dvorodnim imenicama), Marijana Kiršova (Anglicizmi u jeziku savremene štampe – u ruskom i srpskom jeziku), Miroljub Joković (The  Metaphor of Hilandar in the Contemporary Serbian Poetry), Jelena Jovanović (Paralelizam kao konstruktivni princip stihovnih struktura u Popinoj poeziji), Aleksandar Milanović (Odnos prema leksici stranog porekla u novinama Stefana Novakovića „Slavenno-Serbskїя Vědomosti” 1792–1793), Miodrag Jovanović (Lokalitet, prelaznost i vokalski sistem govora Kopilja [Piperi] i Gostilja [Bjelopavlići]), Drago B. Radovanović (Odnos majevičkog govora prema ijekavskošćavaskom [istočnobosanskom] dijalektu) i Mihailo Šćepanović (Hercegovačko prezime Pičeta).

U rubrici Prilozi radove objavljuju Miloš Okuka (Gramatike i nacionalna ideologija [ili: od jednog tolerantnog udžbenika do etnički pročišćenih jezičkih priručnika]), Božinka Petronijević (Jezik i moć – primer jednog kontinuiteta), Radoje Simić (Stilistika jezika i stilistika govora), Radmila Ugrinova-Skalovska (Arhaiziranje na jazikot vo romanite na Slavko Janevski), Milija Nikolić (Narodne poslovice u nastavi srpskog jezika), Smiljka Stojanović (Nastavni pristupi i gramatički modeli), Vuk Milatović (Metodičke posebnosti nastave gramatike), Vaso Milinčević (Opis govora srpskih naselja iz okoline Budimpešte A. Belića 1909. godine), Olivera Milićević (Zov iskaza: naslov), Jovanka Radić (O tvorbenoj strukturi etnika [na primerima iz centralne Srbije]), Slobodan Ž. Marković (Aleksa Šantić i moderna), Slobodan Stević (Pragmatička vrednost jezičkih kategorija), Predrag Mutavdžić (Brojevi u balkanskim jezicima), Jordana Marković (Suvišne reči i njihova upotreba u govoru), Dobrivoje Stanojević (Stilsko-retorička funkcija poslovica u romanu Zlatno runo Borislava Pekića), Veljko Brborić (Jovan Dučić o srpskom jeziku, Ilirskom pokretu i još ponečem), Tanja Petrović (Vit-previt kravaj), Marija Mandić (Skuditi „pod prsten” devojku) i Željka Malobabić (Sakralni karakter majčinih grudi – od obreda do verbalnog teksta i riječi).

Rubrika Kritike i prikazi donosi ocene knjiga Radoja Simića Opšta stilistika (M. Kovačević), Miloša Kovačevića Sintaksa složene rečenice u srpskom jeziku (S. Ristić), Vojislava Maksimovića Starina i savremenost (M. Joković), Miluna R. Osmajića Zapis sa tame (Z. Radulović), Stane Ristić i Milane Radić-Dugonjić Reč. Smisao. Saznanje (studija iz leksičke semantike) (J. Milojević) i Radmila Marojevića Gorski vijenac. Izvorno čitanje (M. Šćepanović), kao i ocenu Medicinskog rečnika: latinsko-srpsko-latinski (A. Stojanović), časopisa Radovi 1 (S. Bauk) i zbornika ACTA GERMANICA 8 (S. Srdić).

Konačno, u rubrici In memoriam nalazi se tekst Stanislava Stankovića posvećen Božidaru Vidoeskom (1920–1998).

Časopis je zadržao renome stečen u prethodna tri broja, što je potvrdilo npr. i veliko interesovanje stranih učesnika 30. međunarodnog Naučnog sastanka slavista u Vukove dane kako za ovaj, tako i za prethodne brojeve. Šteta je samo što je napuštena ideja iz prvoga broja da se radovi grupišu po naučnim oblastima i disciplinama (savremeni srpski jezik, istorija jezika i dijalektologija, kontrastivne studije, književnost i kultura). Time je, zbog obilja priloga, časopis izgubio na preglednosti.    

 

Aleksandar Milanović  (Beograd)