Informacja biograficzna: Data ukończenia studiów – 1975 r. Uczennica prof. Władysława Kuraszkiewicza i prof. Tadeusza Skuliny. Doktorat w 1984 r. na podstawie pracy Język drugiego okresu twórczości Józefa Ignacego Kraszewskiego (1838-1859). Habilitacja w 1999 r. na podstawie pracy Literacka polszczyzna kresów północno-wschodnich XVII wieku. Fonetyka, Poznań 1999. Na stanowisku profesora nadzwyczajnego od 1999 roku. Pełnione funkcje: 1998 - 2005 - przewodnicząca Komisji Rekrutacyjnej na filologię polską, a od 2002 na wiedzę o teatrze oraz filmoznawstwo, telewizję i kulturę mediów 1998 - 2005 - wiceprzewodnicząca Komisji Językoznawczej Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk 2003 -  2005 – przewodnicząca jury w Ogólnopolskim Konkursie o Nagrodę Czesława Zgorzelskiego (na najlepszą polonistyczną pracę magisterską) 2003 - 2005 - juror w Wydziałowym Konkursie Prac Magisterskich 2004 - 2008 r. - członek zespołu ekspertów oraz zespołu oceniającego Uniwersyteckiej Komisji Akredytacyjnej 2004/2005 - przewodnicząca Wydziałowej Komisji ds. Nagród i Odznaczeń od 2004 r. - członek Komitetu Redakcyjnego „Poznańskich Studiów Polonistycznych” (seria językoznawcza) 2005 – 2008 – główny redaktor Wydawnictw Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk –  I kadencja; 2008-2011 – II kadencja 2005-2008 – prodziekan Wydziału Filologii Polskiej i Klasycznej (ds. nauki) –  I kadencja; 2008-2012 – II kadencja Problematyka badawcza: język pisarzy polskich od XVI do przełomu XIX/XX wieku; regionalna polszczyzna Kresów Wschodnich; historia zapożyczeń obcych w polszczyźnie; historia kontaktów językowych polsko-wschodniosłowiańskich; wspólnoty komunikatywne, zwłaszcza zesłańcza wspólnota komunikatywna.

---

Publikacje:

 

Książki:

 

- Literacka polszczyzna kresów północno-wschodnich XVII wieku. Fonetyka, Poznań 1999. 

- Studia o języku J.I. Kraszewskiego : słowotwórstwo i leksyka drugiego okresu twórczości, Poznań 1991;

 

Współautorstwo słowników:

 

Praktyczny słownik współczesnej polszczyzny, pod red. H. Zgółkowej, t. 10 – 20, Poznań 1997-1999.

 

       Publikacje w pracach zbiorowych

- Udział leksyki religijnej w słownictwie pamiętników zesłańczych z XIX wieku [w:] Język. Społeczeństwo. Wartości, pod red. E. Laskowskiej, I. Benenowskiej i M. Jaracz. Bydgoszcz 2008, s. 321-332.

- Wydawnictwo Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk. 150 lat nieprzerwanej działalności [współautorki: A. Augustyniak-Osiewicz, D. Gucia] [w:] Dokonania regionalego ruchu naukowego w Polsce. W dwudziestolecie Kaliskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk, Pod red. D. Wańki 2008, Kalisz, s. 45-57.

- Profesor Tadeusz Skulina. Wspomnienie uczennicy [w:] Pamięci Profesora Tadeusza Skuliny w 15. rocznicę śmierci, Pod red. A. Pihan-Kijasowej i I. Sarnowskiej-Giefing, Wydawnictwo PTPN 2008, Poznań, s. 11-15.

- Wielojęzyczność a wielokulturowość Kresów Wschodnich w świetle języka utworów Juliana Srtyjkowskiego [w:] Kresy – dekonstrukcja, pod red. K. Trybusia, J. Kałążnego, R. Okulicz-Kozaryna,Wydawnictwo PTPN, Poznań 2007, s. 303-314.

- Syberia w świetle języka XIX-wiecznych pamiętników zesłańczych [w:] Język polski. Współczesność. Historia, pod red. W. Książek-Bryłowej, H. Dudy, Lublin 2005, s. 165-174.

- Kartka z dziejów polskiej leksykografii. Rosyjskie etymologie w Słowniku wyrazów obcych pod redakcją Zygmunta Rysiewicza [współautor Katarzyna Reczek] [w:] Studia nad polszczyzną współczesną i historyczną. Prace dedykowane Profesorowi Stanisławowi Bąbie w 65-lecie urodzin, pod red. J. Liberka, Poznań 2005, s.237-245.

- Jubileusz 65-lecia urodzin Profesora Wojciecha Ryszarda Rzepki [współautor: Jolana Migdał] [w:] Ad perpetuam rei memoriam. Profesorowi Wojciechowi Ryszardowi Rzepce z okazji 65. urodzin, pod red. Jolanty Migdał, Poznań 2005, s. 5-11.

- Leksykalne zapożyczenia rosyjskie w najstarszych pamiętnikach polskich zesłańców [w:] Ad perpetuam rei memoriam. Profesorowi Wojciechowi Ryszardowi Rzepce z okazji 65. urodzin, pod red. Jolanty Migdał, Poznań 2005, s. 313-325.

- „Swój” i „obcy” w świetle języka XIX-wiecznych pamiętników zesłańczych, [w:] Literatura i język, pod red. K. Meller, K. Trybusia,  Poznań 2004, s. 231-240;

 

- Literacka polszczyzna wielkopolska XVII wieku a język Samuela ze Skrzypny Twardowskiego, [w:] Wielkopolski Maro. Samuel ze Skrzypny Twardowski i jego dzieło w wielkiej i małej Ojczyźnie, praca zbiorowa pod red. K. Meller i J. Kowalskiego, Poznań 2003, s. 47-57;

 

- Leksykalne zapożyczenia rosyjskie w polszczyźnie ostatniego dziesięciolecia XX wieku, [w:] Slavjanskoe slovo v literature i jazyke, Archangel’sk 2003, s. 115-124;

 

- Лексикальные русизмы в польском языке в последнем десятилетии XX века. W: Славянская Культура в Современном Мире, Архангельск 2002, с. 1 – 10.

 

- XIX-wieczne rusycyzmy leksykalne w słowniku i w tekście. W: Studia językoznawcze. Dar uczniów i przyjaciół dla Zofii Kurzowej. red. Z. Cygal-Krupowa. Kraków 2001, s. 138-150.

 

- Pamiętniki polskich zesłańców jako przedmiot badań lingwistycznych [w:] Viribus Unitis. Księga poświęcona Profesor Monice Gruchmanowej w 75-lecie urodzin, pod red. M. Borejszo i S. Mikałajczaka,  Poznań 1998, s. 135-148;

 

- Początki polskiego języka literackiego na Kresach Północno-Wschodnich, [w:] Wilno i Kresy Północno-Wschodnie, t.III: Polszczyzna kresowa, Olsztyn 1996, s. 79-91;

 

- Dzieje kontaktów językowych polsko-rosyjskich w nauczaniu języka polskiego jako obcego, [w:] Nauczanie języka polskiego a historia Polski. Materiały konferencji naukowej w Sankt Petersburgu (7-8 grudnia 1996), Sankt Petersburg 1996, s. 26-37;

 

- Realia zesłańcze a język Tomasza Zana, [w:] Polacy w Kazachstanie. Historia i współczesność, pod red. S. Ciesielskiego i A. Kuczyńskiego, Wrocław 1996, s. 179-187;

 

- Leksyka rzadka w utworach J.I. Kraszewskiego z lat 1838-185,  [w:] Przyjacielskim Kręgu. Prace ofiarowane Profesorowi Zygmuntowi Zagórskiemu w 70. rocznicę urodzin, Poznań 1996, s. 211-222;

 

- Hapaks legomena z utworów J.I. Kraszewskiego w słownikach języka polskiego, [w:] Józef Ignacy Kraszewski. Twórczość i recepcja,  pod red. L. Ludorowskiego, Lublin 1995, s. 253-269;

 

- Rosja i Rosjanie w świetle języka Józefa Piłsudskiego, [w:] Język polski - historia i współczesność. Materiały z sesji naukowej zorganizowanej dla uczczenia 75. rocznicy powstania Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza, pod red. Z. Krążyńskiej i Z. Zagórskiego,  Poznań 1995, s. 79-88;

 

- Z zagadnień literackiej polszczyzny północnokresowej XVII wieku, [w:] Słowiańskie pogranicza językowe. Zbiór studiów, pod red. K. Handke, Warszawa 1992, s. 121-127;

 

- Z dziejów kształtowania się norm polszczyzny literackiej XVII wieku w zakresie leksyki, [w:] Procesy rozwojowe w językach słowiańskich, pod red. J. Zieniukowej, Warszawa 1992, s.125-136;

 

- Poglądy J.I. Kraszewskego na język i jego praktyka pisarska, [w:] Język. Teoria. Dydaktyka,  Kielce 1990, s. 103-113;

 

- Język J.I. Kraszewskiego a polszczyzna ogólna i kresowa pierwszej połowy XIX wieku (na przykładzie wybranych zagadnień z fonetyki i fleksji), [w:] Język osobniczy jako przedmiot badań lingwistycznych, pod red. J. Brzezińskiego, Zielona Góra 1988, s. 111-127; 

 

Artykuły w czasopismach:

- Leksyka i frazeologia publicystyki politycznej Józefa Piłsudskiego, [w:] Poznańskie Spotkania Językoznawcze, t. XIV, pod red. Z. Krążyńskiej i Z. Zagórskiego, Poznań 2005, s. 51-64;

 

- Z dziejów najstarszych wpływów języka rosyjskiego na polszczyznę, „Poznańskie Studia Polonistyczne” Seria Językoznawcza, IX (XXIX), 2002, s. 131-145;

 

- Pochodzenie i rozwój polszczyzny północnokresowej w dotychczasowych badaniach wobec teorii wspólnot komunikatywnych. Poznańskie Studia Polonistyczne. Seria Językoznawcza . T. 8. red. M. Borejszo. Poznań 2001, s. 113-125;

 

- Uwagi o leksyce publicystyki Józefa Piłsudskiego, [w:] Poznańskie Spotkania Językoznawcze, t. V, cz. 2, pod red. Z. Krążyńskiej i Z. Zagórskiego, Poznań 1999, s. 19-29;

 

- Warstwa nowej leksyki we wspomnieniach sybiraków z lat 1939-1945, [w:] Poznańskie Spotkania  Językoznawcze, t. V, cz. 2, pod red. Z. Krążyńskiej i Z. Zagórskiego, Poznań 1999, s. 117-124;

 

- Dzieje kontaktów językowych polsko-rosyjskich, cz. I, „Rota. Kwartalnik dla Polonii i Polaków poza granicami RP”, nr 2/3 (26/27), 1997, s. 45-47;

 

- Nauczanie języka polskiego jako języka obcego w Rosji, cz. II, „Rota. Kwartalnik dla Polonii i Polaków poza granicami RP”, nr 4 (28), 1997, s. 42-43;

 

- Początki polskiego języka literackiego na Kresach Północno-Wschodnich, [w:] Wilno i Kresy Północno-Wschodnie, t.III: Polszczyzna kresowa, Olsztyn 1996, s. 79-91;

 

- Rutenizmy pierwszego polskiego Opisu Petersburga z 1720 r., „Acta Polono-Ruthenica”, t. I,  Olsztyn 1996, s. 225-235;

 

- Śp. Tadeusz Skulina (25 XI 1929 - 23 XI 1992), „Slavia Occidentalis”, t. 50, 1993, Poznań 1995, s. 249-251;

 

- Leksyka Autobiografii Bogusława Radziwiłła, [w:] Synchroniczne i diachroniczne aspekty badań polszczyzny, T. II. Materiały III Kolokwium Językoznawczego, Skrzynki, 13-16 września 1993, pod red. M. Białoskórskiej i A. Belchnerowskiej, Szczecin 1995, s. 161-177;

 

- Uniwersytet Poznański Józefowi Piłsudskiemu (Glosa do artykułu Jarosława Liberka „Język polski - historia i współczesność”), „Życie i Myśl” R. XLII, nr 4 (424),     Poznań 1994, s. 43-45;

 

- Zakresy występowania a-á w drukach północnokresowych XVII wieku, „Studia nad polszczyzną kresową”, t. VII, pod red. J. Riegera, Wrocław-Warszawa-Kraków 1994, s. 179-187;

 

- Adaptacja formalna łacińskich nazw osobowych rodzaju męskiego w polszczyźnie XVII wieku. (Wybrane zagadnienia), [w:] Synchroniczne i diachroniczne aspekty badań polszczyzny,  Materiały II Kolokwium Językoznawczego. Szczecin 16-18 września 1992, pod red. M. Białoskórskiej i S. Kani, t. 1, Szczecin 1994, s. 171-180;

 

- Rusycyzmy leksykalne w pamiętniku Tomasza Zana „Z wygnania. Dziennik z lat 1824-1832”, „Studia Polonistyczne” XX, 1992, s. 101-110;

 

- Zapożyczenia angielskie w prozie Bolesława Prusa, „Slavia Occidentalis”, t. 48/49 (1991/1992), Poznań 1992, s. 165-173;

 

- Archaizmy językowe w utworach J.I. Kraszewskiego z lat 1838-1859, „Poradnik Językowy”, z. 1, 1992, s. 1-14;

 

- Funkcje stylistyczne rutenizmów leksykalnych w prozie Bolesława Prusa, „Studia Polonistyczne” XVI/XVII, 1991, s. 133-146;

 

- O tzw. poetyzmach w „Słowniku” Lindego. Cz. II. Przymiotniki, czasowniki, „Studia Polonistyczne” XIV/XV [współautor: Janina Szloser], 1987, s. 181-199;

 

- O tzw. poetyzmach w „Słowniku” Lindego. Cz. I. Rzeczowniki, „Studia Polonistyczne” X [współautor: Janina Szloser], 1983, s. 81-92;

 

- Glosa do Mickiewicza: oćma, „Język Polski” LXII, 1982, s. 114-117;

 

- Leksykalne wpływy wschodniosłowiańskie w języku „Dziesięćrocznej powieści” Andrzeja Rymszy (1585), „Studia Polonistyczne” VI, 1979, s. 99-110;

 

- Rękopis a pierwodruk „Jermoły” J.I. Kraszewskiego. Różnice językowe, „Studia Polonistyczne” VI, 1979, s.111-118;

Recenzje:

1.    [Rec:] Regina Jefimow, Z dziejów języka polskiego w Gdańsku. Stan wiedzy o polszczyźnie w XVII wieku, Gdańsk 1970, Slavia Occidentalis XXXII, 1975, s. 154-158

2.    [Rec:] Halina Rybicka-Nowacka, „Nowe Ateny” Benedykta Chmielowskiego. Matoda, styl, język, Warszawa 1974, Slavia Occidentalis XXXIV, 1977.

3.    [Rec:]Poznańskie Spotkania Językoznawcze, t. VII, pod red. Z. Krążyńskiej i Z. Zagórskiego, Wydawnictwo Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk, Poznań 2001, s. 182, „Język Polski” LXXXII, z. 3, 2002, s. 230-233.

Inne prace
 
- redakcja naukowa książek

1. Poczet członków Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk. Materiały do Słownika biograficznego Wielkopolan  (seria: „Źródła do dziejów Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk”, t. 2.), Poznań 2008, PTPN, s. 490.
2. Pamięci Profesora Tadeusza Skuliny w 15. rcznicę śmierci [współredaktor: I. Sarnowska-Giefing], Poznań 2008, PTPN, s. 143.


- redaktor naczelny wieloautorskiej serii „Klasycy Nauki Poznańskiej”

- t. 1.    M. Gruchmanowa, Językoznawcze wędrówki nie tylko po Poznaniu. Studia o polszczyźnie Poznania, Wielkopolski i Polonii. Wstęp i dobór tekstów A. Piotrowicz, Poznań 2006, PTPN, s. 199.
- t. 2.    L. Piotrowicz, Kult panującego w starożytności. Wstęp i opracowanie L. Mrozewicz, Poznań 2006, PTPN, s. 83.
- t. 3.    K. Libelt, O miłości ojczyzny. Wstęp i wybór tekstu E. Jeliński, Poznań 2006, PTPN, s. 144.
- t. 4.    J. Maciejewski, Mistyczne symbole i polityczne realia. Studia i głosy. Wstęp i dobór tekstów J. Fiećko i Z. Przychodniak, Poznań 2007, PTPN, s. 187.
- t. 5.    Z. Zakrzewski, Rozważania o handlu wewnętrznym i obszarach rynkowych. Wstęp i wybór tekstów H. Szulce, Poznań 2007, PTPN, s. 143.
- t. 6.    J. Kostrzewski, Kultura prapolska, Wstęp i dobór tekstów Z. Kurnatowska, Poznań  2007, PTPN, s. 144.
- t. 7.    W. Stefen, A Zeusa stawała się wola, Wstęp i dobór tekstów S. Dworacki, Poznań 2007, PTPN, s. 181.
- t. 8.    A. Cieszkowski, Prolegomena do historiozofii, Wstęp K. Wojnowski, Poznań 2007, PTPN, s. 139.
- t. 9.    K. Tymieniecki, Z dziejów miast i mieszczaństwa w późnośredniowiecznej Wielkopolsce, Wstęp i dobór tekstów Z. Wielgosz    Poznań 2007, PTPN, s. 157.
- t. 10.    W.J. Strażewicz, Poznańskie badania nad roślinami leczniczymi, Wstęp i dobór tekstów J. Kozłowski, Poznań 2007, PTPN, s. 121.
- t. 11.    W. Jakóbczyk, Krocząc gościńcem wytyczonym przez Karola Marcinkowskiego, Wstęp i dobór tekstów L. Trzeciakowski, Poznań 2007, PTPN, s. 169.
- t. 12.    J. Wikarjak, Od Grecji Herodota i Rzymu Cycerona do średniowieczi i renesansu w Polsce, Wstęp i dobór tekstów I. Lewandowski    Poznań 2007, PTPN, s. 223.
- t. 13.    B. Kürbis, Cztery eseje o źródłoznawstwie, Wstęp i dobó tekstów R. Witkowski, Poznań 2007, PTPN, s. 122.
- t. 14.    J. Burszta, Znane i nieznane pasje badawcze, Wstęp i dobór tekstów K. Gołąb-Marciniak, Poznań 2007, PTPN, s. 256.
- t. 15.    E. Taylor, Dylematy metodologiczne teorii ekonomii, Wstęp i opracowanie naukowe Z. Knakiewicz, Poznań 2007, PTPN, s. 255.
- t. 16.    A. Sajkowski, Sarmackie tradycje i europejskie horyzony, Wstęp i dobór tekstów B. Judkowiak, Poznań 2007, PTPN, s. 227.
- t. 17.    M. Szmytówna, Poznańska balneochemia, Wstęp i dobór tekstów J. Grochmalicka-Mikołajczyk, T. Gierlach-Hładoń, Poznań 2007, PTPN, s. 175.
- t. 18.    J. Alkiewicz, Polska mikologia lekarska i onychologia narodziły się w Poznaniu, Wstęp i dobór  tekstów Z. Adamski, Poznań 2007, PTPN, s. 139.
- t. 19.    J. Ziomek, Teoria, historia, powinowactwa literatury, Wstęp S. Wysłouch, dobór tekstów J. Abramowska, E. Wiegandt, Poznań 2008, PTPN, s. 192.
- t. 20.    W. Kuraszkiewicz, W kręgu dawnej mowy polskiej i ruskiej, Wstęp i dobór tekstów B. Walczak, Poznań 2008, PTPN, s. 192.
- t. 21.    W. Rusiński, Gospodarka i społeczeństwo w Polsce w okresie późnofeudalnym (XVI-XVIII w.), Wstęp i dobór tekstów A. Nowak, Poznań 2008, PTPN, s. 184.
- t. 22.    T. Szczurkiewicz, Socjologia naukowa a socjologia popularna, Wstęp i dobór tekstów A. Przestalski, J. Włodarek, Poznań 2008, PTPN, s. 260.


- redaktor naczelny wieloautorskiej serii „Poznańskie Spotkania Językoznawcze”

- t. XVII, Jan Paweł II  –  Obrońca godności człowieka. Materiały z sesji naukowej zorganizowanej z okazji VII Dnia Papieskiego, pod red. M. Rybki, Poznań 2008, PTPN, s. 153.