ZANIEMYŚL - WYSPA EDWARDA

English
summary

MENU
WPROWADZENIE
ZAMKI
PAŁACE
DWORY
WIELKOPOLSKA
SŁOWNIK
LITERATURA
Duch
E-mail






.


Dwór na Wyspie Edwarda


L o k a l i z a c j a

Wieś na Równinie Wrzesińskiej, nad Jez. Raczyńskim, na którym znajduje się Wyspa Edwarda (pow. 3,1 ha). Z Jeziora Raczyńskiego bierze początek Głuszynka. Rzeczka przepływa przez ciąg jezior w rynnie jezior kórnicko-zaniemyskich, a mianowicie przez jeziora Łękno, Małe Jeziory, Wielkie Jeziory, Bnińskie, Kórnickie i Skrzynki Małe, a we wsi Czapury wpada do Warty. W sąsiedztwie ścieżki rowerowe i szlak pieszy im. Orłowicza.


Jezioro Raczyńskie

Pokaż większą mapę


H i s t o r i a


hr Edward Raczyński
M iejscowość wzmiankowana w dokumentach w 1239 r. jako Niezamyśl (Niesamisele). Od XIII do XIV w. należała do rodu Doliwów, właścicieli Dębna. Następnie w rękach Zadorskkich, Wrzesińskich, Borkowskich, Roszkowskich, Ponińskich, Jarczewskich, Skórzewskich, Potulickich, Grudzińskich i Czarneckich. W 1887 r. dobra zaniemyskie kupił Kenneman z Klęki. W 1331 r. zwycięska bitwa z oddziałem krzyżackim przy udziale miejscowych chłopów. 21 maja 1742 r. dzięki staraniom Mateusza Ponińskiego król August III nadał prawa miejskie osadzie pod nazwą Zaniemyśl (miasto do 1934 r.). W drugiej połowie XIX wieku w granice miasta włączono wieś Niezamyśl. W 1910 r. w Zaniemyślu powstała wąskotorowa linia kolejowa łącząca go ze Środą Wielkopolską.

Do pocz. XIX w. Wyspa Edwarda była własnością Jaraczewskich. Józef Jaraczewski podarował wyspę w 1815 r. Edwardowi Raczyńskiemu. W latach 1815 - 1845 był on zarządcą na wyspie. Wyspa nazywała się wóczas Grunt lub Zaniemyska Kępa i powstała jak głosiła legenda z inicjatywy wojewody Stanisława Górki, który kazał ją usypać by ukryć tam swe skarby. Kiedyś wyspę łączył ze stałym lądem most drewniany, dziś na wyspę w sezonie letnim kursuje prom. Hrabia Edward Raczyński zauroczony tym miejscem pisał tu książki, zapraszał przyjaciół i urządzał na jeziorze słynne "bitwy morskie".


Grobowiec Edwarda z posągiem Konstancji
Edward Raczyński - mecenas sztuki i nauki, fundator Biblioteki Raczyńskich i wodociągów w Poznaniu, jednak wyobcowany i niedoceniany przez ówczesne społeczeństwo, przejechał na Wyspę wieczorem 20 stycznia 1845 r. saniami z Rogalina. Po odprawieniu lokaja przywiązał się do jednej z armat tzw. wiwatówek i podpalając lont zakończył swoje życie.

W Zaniemyślu, przy zachodniej ścianie kościoła pw. św. Wawrzyńca, znajduje się klasycystyczny grobowiec Edwarda Raczyńskiego razem z herbem Nałęcz i tablicami inskrypcyjnymi. Na grobowcu posąg żony Edwarda, Konstancji z Potockich Raczyńskiej, w formie rzymskiej bogini zdrowia Hygiei. Pomnik wykonany z brązu przez Alberta Wolffa w 1814 r. Na pomniku napis:

Tu spoczywa Edward hr. Nałęcz Raczyński, który dla siebie był skąpy, pomocny biednym, hojny dla Ojczyzny.

oraz epitafium ułożone przez Konstancję, która po latach spoczęła u boku męża:

Żona pilnuje tymczasem zwłók męża i błaga o modlitwy dla niego.


C h a r a k t e r y s t y k a

Dom Szwajcarski wybudowany w latach 1817 - 1819 dla Edwarda Raczyńskiego. Budynek modrzewiowy w tzw. stylu szwajcarskim. Budowla piętrowa, konstrukcji zrębowej, od wewnątrz ściany ceglane. Dachy kryte matami słomianymi, podtrzymywane przez słupy. Na ścianie domku tablice upamiętniające Edwarda Raczyńskiego i Mieczysława Orłowicza.


Dom Szwajcarski


P a r k

Wyspę porasta starodrzew liściasty: lipy, olchy, jesiony i osiki oraz 60 dębów, z których 17 uznano za pomniki przyrody.


Prom płynący na wyspę

Dęby na Wyspie Edwarda


W s p ó ł c z e s n o ś ć

Wyspa pełni rolę ośrodka wypoczynkowego i atrakcji turystycznej, czynna jest restauracja. Organizowane są corocznie w lipcu Zaniemyskie Bitwy Morskie.

"Wyspa Edwarda" Ośrodek Szkoleniowo-Wypoczynkowy
63-020 Zaniemyśl, tel. 0-61 28-57-034, tel. kom. 0-605-735-147
e-mail

Podobne odnośniki:

WPROWADZENIE ZAMKI PAŁACE DWORY
WIELKOPOLSKA SŁOWNIK LITERATURA E-mail

© Copyright 2008 by Małgorzata Mazurek